Nieuw fraudesysteem Belastingdienst in ijskast na kritiek AP
Het gaat om een tijdelijke vervanger van de onrechtmatig verklaarde Fraudesignaleringsvoorziening, ook wel de 'zwarte lijst' genoemd.
![Belastingdienst](https://cdn.binnenlandsbestuur.nl/styles/hero/cloud-storage/2022-08/Belastingdienst%20rijksoverheid%20shutterstock_322582463.jpg?h=9c1a6cf7&itok=YCCAkBcy)
De voorbereiding van een tijdelijk systeem dat signalen van onder meer fraude moet oppikken voor de fiscus, wordt voorlopig opgeschort. Aanleiding is de stevige kritiek van toezichthouder Autoriteit Persoonsgegevens (AP), meldt staatssecretaris Marnix van Rij (Belastingdienst) aan de Tweede Kamer. Het gaat om een tijdelijke vervanger van de omstreden en onrechtmatig verklaarde Fraudesignaleringsvoorziening (FSV), ook wel de 'zwarte lijst' van de fiscus genoemd.
Onvoldoende waarborgen
Tienduizenden mensen kwamen op de zwarte lijst terecht, soms al bij een vaag signaal van mogelijke fraude. Ze werden veelal behandeld als fraudeur, met negatieve gevolgen voor sommige burgers en ondernemers. In 2020 werd de stekker uit het systeem getrokken, toen bleek dat de fiscus de privacyregels overtrad met het systeem.
Sindsdien wordt er gezocht naar een alternatief systeem. Er werd een nieuw systeem ontwikkeld, met een ondersteunend programma dat de Tijdelijke Signalenvoorziening (TSV) wordt genoemd. Maar ook dat systeem laat te wensen over, concludeert de AP. Daarom wordt gestopt met de implementatie van het nieuwe systeem. De privacywaakhond vindt 'dat er nog grote stappen dienen te worden gezet' voordat de verwerking van persoonsgegevens met dit systeem 'rechtmatig, behoorlijk en transparant' is. Er zijn 'onvoldoende waarborgen' om positief te adviseren over de TSV.
Er zijn vooral nog veel onzekerheden, valt op te maken uit het AP-advies. De Belastingdienst moet nagaan waar verdere wettelijke waarborgen nog nodig zijn in het systeem. Daarnaast adviseert de AP 'een totaalbeeld op te stellen van alle risico's' van het oppikken en verwerken van fraudesignalen 'binnen en buiten de Belastingdienst, en niet alleen binnen TSV'.
Zorgvuldig
Van Rij noemt het een 'stevig advies', dat nu wordt bestudeerd. Intussen wordt gekeken hoe er moet worden omgegaan met het oppikken van fraudesignalen. Daarbij wil de bewindsman rekening houden met zowel fraudeopsporing 'als de zorgvuldige behandeling van burgers en ondernemers'. Wanneer er een nieuw systeem wordt geïntroduceerd is nog niet duidelijk: 'We zullen de tijd die hiervoor nodig is nemen om dit op een goede manier in te richten', aldus Van Rij. (ANP)
In 2004 schold die 2e Kamer de minister zowat uit over de fiscale afspraken die de belastingdienst Limburg had gemaakt met ondernemers op woonwagencentrum Vinkenslag. Daar moest de belastingdienst subiet mee stoppen.
Ingewijden uit de Randstad die ik daar over sprak hadden grote waardering voor hun collega's in Limburg; die hadden een mooie, werkbare, afspraak gemaakt.
Nog hetzelfde jaar ging de 2e Kamer nog eens fors over de minister heen. Limburg, ja die weer, had BSN nummers verstrekt aan vluchtelingen zodat die konden werken. Mooi toch, hoefden die geen bijstand te ontvangen. Kassa voor het land. Maar nee de 2e Kamer dwong de minister dat per direct te stoppen.
Na deze escapades van de politiek is het nooit meer goed gekomen met de belastingdienst. Vanaf dat moment werd alles volgens de letter van de wet gedaan en was ieder verzuim, dat voordien nog minnelijk opgelost kon worden, fraude. Ik, openbaar accountant in die tijd, heb een huilende belasting medewerker aan de telefoon gehad; de 2e Kamer had gezond verstand gebruiken bij probleemdossiers onmogelijk gemaakt.
Na de heisa over de Bulgarenfraude, die achteraf flink blijkt mee te vallen, was het hek bij de 2e Kamer helemaal van de Dam. Dat optreden is de directe aanleiding voor het bestempelen van alle fouten bij Toeslagen als fraude. Dat schandaal komt volledig voor rekening van de politiek én niet voor rekening van uitvoerenden.
Het kabinet Rutte 1 stuurde het IAK, het Integraal Afwegings Kader naar de 2e Kamer. Alle het landelijk beleid én alle wet- en regelgeving diende vanaf dat moment aan de kwaliteits- en integriteitseisen van het IAK te voldoen. Maar regering, was de reactie van het gekozen parlement, als u dat gaat doen, dan zijn wij onze politieke beleidsvrijheid kwijt.
Sindsdien vliegen wij van crisis naar crisis, er deugt vrijwel niets meer aan de zware dossiers die door de 2e Kamer worden goedgekeurd.
En dan blijven de gevestigde partijen maar zeuren dat de kiezers bij hen weglopen. Die kiezers hebben het helemaal gehad met politici die walhalla politiek belangrijker vinden dan kwaliteit en integriteit. Die adviezen van de Raad van State negeren, die zware dossiers niet professioneel laten managen, die ambtenaren vastpinnen op 100% politieke loyaliteit én op nul risico gedrag.
Die kwaliteit en integriteit negeren en en passant ook de Algemene Beginselen van Behoorlijk Bestuur aan de wilgen hebben gehangen. Die Nederland uitleveren aan types als Wilders en Baudet. Die Nederland uitgeleverd hebben aan radicale burgers die bij gebrek aan veiligheid en stabiliteit van onze rechtsstaat het heft in eigen handen nemen.
Dat gaat ons lelijk opbreken.