Experiment stembiljetten moet sneller
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) staat positief tegenover het wetsvoorstel om te experimenteren met nieuwe stembiljetten, maar heeft kritiek op de tien jaar looptijd van het experiment.
![2019.10.16-Experimentenwet-model-1-Stembiljet-per-partij-met-namen-van-kandidaten.jpg](https://cdn.binnenlandsbestuur.nl/styles/imported_hero/cloud-storage/bb_migrate/images/Uploads/2019/10/2019.10.16-Experimentenwet-model-1-Stembiljet-per-partij-met-namen-van-kandidaten.jpg?itok=sFATxtXL)
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) staat positief tegenover het wetsvoorstel om te experimenteren met nieuwe stembiljetten, maar heeft kritiek op de tien jaar looptijd van het experiment.
Lastig hanteerbaar
Het huidige stembiljet is niet elektronisch telbaar en ‘elke verkiezing weer blijkt dat het huidige stembiljet zowel voor stembureauleden als voor veel (groepen) kiezers lastig hanteerbaar is’, schrijft de VNG aan minister Ollongren (Binnenlandse Zaken, D66), die het wetsvoorstel middels een internetconsultatie voorlegde. De VNG juicht het wetsvoorstel toe.
Twee modellen
Er kan met twee modellen geëxperimenteerd worden: een met namen van de kandidaten en een met partijen en kandidaatnummers (zie afbeelding onderaan dit artikel). Testen bij de herindenlingsverkiezingen in november 2018, zouden volgens de VNG tot aanzienlijke verbeteringen hebben geleid: efficiënter tellen, een lager percentage ongeldige stemmen, betere toegankelijkheid voor bepaalde groepen kiezers (zoals laaggeletterde kiezers) en ze zijn elektronisch telbaar.
Kritiek
De VNG uit kritiek op de looptijd van het experiment: tien jaar. Het zou van te weinig ambitie getuigen. ‘Indien de volledige looptijd wordt benut, betekent deze volgordelijkheid dat gemeenten pas over tien jaar – vanaf 2031 – wettelijke experimenten met elektronisch tellen kunnen uitvoeren.’ Er wordt daarom aangedrongen op op een verkorting naar vijf jaar. Verder wil de VNG dat de raad moet kunnen kiezen met welk model de gemeente wil experimenteren.
Model 1 en 2
Stembiljet per partij met namen van kandidaten (links) en stembiljet met partijen en kandidaatnummers (rechts). (Bron: conceptwetsvoorstel via internetconsultatie)
2. Zorg tegelijk even voor minder partijen (kiesdrempels verhogen). Nog even en dan zijn wel 50 verschillende partijen. Lang leve de democratie, maar dit vraagt om ingrijpen in het poldermodel.
3. Maak het stemmen (via computer) gelijk even mogelijk voor vakantiegangers en Nederlanders die wat langer in het buitenland verblijven.
Doe eens wat in Den Haag en neem ergens besluiten over!